Tekst: Øyvind Heen

Het Gjendemeer en Jotunheimen, het Noorse hooggebergte, liggen centraal in Noorwegen en vormen een onderdeel van de provincies Sogn og Fjordane en Oppland. Het berggebied heeft de grootste concentratie van bergtoppen boven de 2000 meter in Noord-Europa.

Kanoën naar de Gjendebu Berghut

Ik startte mijn tocht bij de Gjendesheim Berghut aan de oostelijke kant van het 18 kilometer lange Gjendemeer (984 meter boven zeeniveau) in Jotunheimen. Het was midden september en de herfst was hoog in de bergen al duidelijk merkbaar. Het was vroeg in de middag toen mijn kano in het koude water van het meer gleed.  Af en toe scheen de zon tussen de wolken door. Omdat er weinig wind stond, was het gemakkelijk peddelen bij het eerste gedeelte van de tocht naar de Memurubu Berghut. Ik was alleen in deze bergwereld. Het voelde lekker fris aan. De stilte was imponerend, het landschap en de herfstkleuren waren verbazingwekkend mooi.

Even pauzeren op de kade bij de Memurubu Berghut voordat ik verder ging naar de Gjendebu Berghut aan de westkant van het meer. Het ging harder waaien en ik hees mijn zelfgemaakte zeiltje omdat ik de wind in de rug had. De temperatuur van het water in het meer was amper vijf graden Celsius., dus ik probeerde vlakbij de oever te blijven. Na vier uur peddelen arriveerde ik bij Gjendebu, waar ik de nacht doorbracht. De bemande hut was al gesloten voor het winterseizoen, maar vlakbij staat een hut met zelfverzorging die het hele jaar is geopend. In de hut is alles wat noodzakelijk is – zoals voedsel, gas en brandhout – voorradig.

Wandelen door het Raudal

De volgende dag liet ik mijn kano en wat uitrusting achter in Gjendebu en begon ik met mijn wandeling van pakweg vier tot vijf uur naar de Olavsbu Berghut, een berghut met zelfverzorging. Het was wederom een mooie dag en het was prettig en gemakkelijk wandelen door het Raudal. Aangekomen in Olavsbu maakte ik de oven aan, bereidde wat eten en nam er ’s avonds mijn gemak van.

Terug naar het Gjendemeer 

De wandeling terug naar het Gjendemeer voerde langs het Sjogholsvatnet. Het pad langs de oever van het meer was lastig met zijn gladde rotsen en stenen. Het regende en de waterhoogte in de beekjes waar ik doorheen moest waden, nam snel toe. Ik was doornat tot aan mijn knieën toen ik bij Gjendebu aankwam. Gelukkig waren daar al een paar Duitse toeristen, zodat het al lekker warm was in de hut.

Drie in Noorwegen (door twee van hen)

De laatste dag van mijn tocht was perfect om te kanoën. Er was geen wind en de zon scheen regelmatig tussen de wolken door en zo kwam ik al snel bij Memurutunga, vlakbij Memurubu.

‘Drie in Noorwegen’ (door twee van hen) is een reisverslag van een reis in Noorwegen dat in 1880 is uitgegeven. Het is geschreven door J.A. Lees en W.J. Clutterbuck. Het boek beschrijft op humoristische wijze het verhaal van drie jonge kerels die gaan vissen en jagen in de Noorse wildernis. Ze reizen te voet en per kano door Jotunheimen.

In het boek wordt ook beschreven dat ze van stenen een plekje maakten voor hun kampvuur vlakbij Memurutunga. En na enig zoeken vond ik die plek terug en dat na 118 jaar.

Na een korte onderbreking stuurde ik mijn kano richting Gjendesheim en na drie uur peddelen was ik terug waar ik mijn reis was begonnen.  Het waren vier fantastische dagen in Jotunheimen.

Jotunheimen

Jotunheimen is het populairste gebied in Noorwegen voor bergwandelen dankzij de Galdhøpiggen, de hoogste berg van Noorwegen (2469 meter boven zeeniveau), watervallen, rivieren, meren, gletsjers en indrukwekkende dalen. In het gebied vindt u ook twee skicentra, één voor langlaufen en één  voor alpineskiën. De beste periode om in Jotunheimen te gaan wandelen is van midden juni tot midden september. Vroeger in het jaar kan er nog heel veel sneeuw in de berggebieden liggen. Vanaf midden september zijn de meeste berghutten gesloten. Den Norske Turistforening (DNT) exploiteert een aantal berghutten en onderhoudt ook de gemarkeerde paden in het berggebied van Jotunheimen. Er is een lijst beschikbaar van alle berghutten met daarbij de periodes dat ze open zijn.

De Gjendebu Berghut

De Gjendebu Berghut is de oudste berghut die door Den Norske Turistforening (DNT) wordt geëxploiteerd. De hut werd in 1871 gebouwd, er was toen plaats voor 12 personen. Nu heeft de hut 119 bedden en er zijn meer dan 10.000  overnachtingen per jaar.

Anne Syversdatter en Erik Hansen Slålien waren de eerste beheerders van Gjendebu. Eén van kinderen van Anne en Erik werd daar in 1871 geboren. Het meisje kreeg de naam Gjendine, afgeleid van het Gjendemeer. In de zomer van 1891 was de Noorse componist Edvard Grieg aan het bergwandelen in Jotunheimen. In de Skogadalsbøen Berghut ontmoet hij Gjendine die daar als dienstmeisje werkte. Hij hoorde Gjendine een slaapliedje zingen en was enthousiast over dit liedje. Terwijl hij de rug van een koe als bureau gebruikte, noteerde hij de eerste aanzet van een lied dat later bekend werd als Gjendines Bådnlåt (Gjendines slaapliedje).

Enkele feiten

• Het Gjendemeer is langgerekt en smal – 18 kilometer lang en maximaal 1.5 kilometer breed. Het meer ligt op 984 meter boven zeeniveau.
• Er staan drie berghutten langs het Gjendemeer: Gjendesheim, Memurubu en Gjendebu.
• Het Jotunheimen Nationaal Park werd in 1980 tot Nationaal Park uitgeroepen. Het is een beschermd natuurgebied met een oppervlakte van 1151 vierkante kilometer.
• De populairste bergwandelroute in Jotunheimen loopt over de Bessegen, tussen Gjendesheim en de Memurubu Berghut.
• Het berggebied van Jotunheimen ligt op een hoogte van 1800 tot 2400 meter boven zeeniveau. De meeste dalen liggen boven de boomgrens op een hoogte van  1000 tot 1400 meter boven zeeniveau.
• Den Norske Turistforening (DNT) exploiteert 12 berghutten in het berggebied van Jotunheimen. Leden van DNT krijgen korting op verblijf en op maaltijden in bemande hutten.
• Leden van DNT krijgen tegen betaling van borg een sleutel te leen van de hutten met zelfbediening. De sleutel kan het hele jaar worden gebruikt. Alle hutten zijn voorzien van noodzakelijke dingen als voedsel, gas en brandhout.
• Galdhøpiggen, met een hoogte van 2469 meter boven zeeniveau de hoogste berg van Noorwegen, is te vinden in Jotunheimen.
• De Fannaråkhytta op de Fannaråken, een berg die onderdeel uitmaakt van de Sognefjellet in Jotunheimen, is de hoogst gelegen berghut in Noorwegen (2068 meter boven zeeniveau).

Let op de veiligheid

Kanoën op het Gjendemeer kan gevaarlijk zijn. Volg altijd de veiligheidsinstructies op voordat u zich waagt aan outdoor activiteiten in Noorwegen. U moet een ervaren kanoër zijn en beschikken over uitrusting die geschikt is voor koud water. Omdat er diverse organisaties in de regio zijn die kano”s verhuren, hoeft u uw eigen kano of uitrusting niet mee te nemen.
Alternatief: er varen boten heen en weer op het meer. Gjendebåten vervoert u en uw bagage naar de Memurubu Berghut en de Gjendebu Berghut. Beide hutten zijn een prima startpunt  voor bergwandelen in het berggebied van Jotunheimen.

Het weer in de Noorse bergen kan heel snel omslaan. Sneeuw in de zomer is zeker niet ongewoon. Denk eraan dat u kleding en uitrusting meeneemt die geschikt is voor alle weertypes. Stevige wandelschoenen worden zeer aanbevolen. Den Norske Turistforening (DNT) heeft een lijst aangelegd welke uitrusting voor de zomer noodzakelijk is.

Deelnemen aan een wandeling met gids of wandelen op eigen houtje

Het Jotunheimen Nationaal Park is een van de populairste gebieden om te gaan bergwandelen. Er zijn goed gemarkeerde routes. De meeste wandelaars regelen hun eigen wandeling tussen de vele berghutten in dit gebied. Wandelingen vanuit een hut naar  bergen in de buurt zijn ook populair. Den Norske Turistforening (DNT) organiseert wandelingen en tochten onder leiding van een gids in het berggebied en op diverse gletsjers in de regio. Diverse andere organisaties organiseren ook bergwandelingen onder leiding van een gids.

De beste reistijd

De beste reistijd om te gaan bergwandelen in het berggebied van Jotunheimen is tussen midden juni en midden september. Dan is de sneeuw op de wandelroutes meestal verdwenen. De meeste berghutten worden half september gesloten. Veel berghutten zijn wel open tijdens Pasen. De hutten zijn dan heel populair bij skiërs.

Voor wie?

De wandelroutes in het berggebied van Jotunheimen variëren van gemakkelijk  tot moeilijk. U moet een behoorlijk goede conditie hebben. Er zijn verscheidene wandelroutes die geschikt zijn voor gezinnen met kinderen.

Reizen naar Jotunheimen

Het berggebied van Jotunheimen ligt centraal tussen Oslo, Bergen en Trondheim en is gemakkelijk bereikbaar met openbaar vervoer. U kunt naar Jotunheimen reizen met een combinatie van trein, bus en boot of met auto en boot.

Trein en bus
U kunt vanuit Oslo of Trondheim naar Otto in het Gudbrandsdal reizen met de Dovrebanen spoorlijn. Vanuit Otta kunt u per bus verder naar het Gjendemeer.

Treinverbinding van Oslo en Trondheim naar Otta
Neem voor meer informatie, reserveren en tarieven s.v.p. contact op met Norges Statsbaner (NSB). Als u minimaal een dag van te voren boekt, krijgt u een ‘minipris’ ticket.

Busverbinding van Otta naar het Gjendemeer
Neem voor meer informatie, reserveren en tarieven s.v.p. contact op met Nor-Way Bussekspress.

Vervoer per boot over het Gjendemeer
Gjendebåtene vervoert u van de Gjendesheim Berghut aan de oostkant van het Gjendemeer naar de Memurubu Berghut en de Gjendebu Berghut verder naar het westen. Neem voor meer informatie, reserveren en tarieven s.v.p. contact op met Gjendebåtene.

Accommodatie

Den Norske Turistforening (DNT) exploiteert 12 berghutten in het berggebied van Jotunheimen.

Leden van DNT krijgen korting op verblijf en op maaltijden in de hutten van Den Norske Turistforening (DNT). Kijk voor meer informatie over tarieven voor overnachting in hutten en maaltijden op Den Norske Turistforening (DNT).

Er zijn  verder nog 29 privéhutten en hotels in het gebied. Kijk voor meer informatie op:overnachten in Jotunheimen.

Meer informatie

Den Norske Turistforening  (DNT)
Handige tips van Den Norske Turistforening  (DNT)