Przylądek Północny, najbardziej wysunięty na północ punkt w Europie, pozostaje celem wielu podróżujących do Norwegii Arktycznej a przekroczenie Koła Podbiegunowego jest jedynie pierwszym krokiem w długiej podróży na północ. Nieważne czy poszukujesz na północy zórz polarnych czy białych nocy, jesteś entuzjastą dzikiej przyrody czy miłośnikiem golfa. Na statku czy na lądzie – ten region zawsze ma coś do zaoferowania. Zagraj w golfa w Parku Golfowym Tromsø, najbardziej wysuniętym na północ na świecie miejscu tego typu. Weź udział w safari z ogromnymi krabami w Kirkenes, przejedź się psim zaprzęgiem lub skuterami śnieżnymi w Lapland albo wybierz się na wycieczkę życia do Svalbard, podczas której zobaczysz niedźwiedzie polarne w ich naturalnym środowisku. Tak jak polarnicy podróżujący do Norwegii Arktycznej, będziesz onieśmielony przez to fascynujące miejsce. Gotowy na przygodę?
Inspiracje
- Zorze polarne
- Białe noce
- Svalbard
- Znani norwescy polarnicy
- Rejsy po Norwegii Arktycznej
- Golf w Norwegii Arktycznej
- Safari wśród dzikiej przyrody
- Kultura Samów
Zorze polarne
Obserwowanie zorzy polarnej czyli Aurora borealis, to naprawdę oszałamiający moment a Norwegia Arktyczna jest jednym z najlepszych miejsc na Ziemi, w którym można obserwować to wyjątkowe, mistyczne naturalne zjawisko.
Światło to można najczęściej zaobserwować późną jesienią oraz zimą/wczesną wiosną, pomiędzy równonocą jesienną i wiosenną, jednakże najlepszy okres na takie podróże to czas od grudnia do marca. Poczynając od grudnia, powietrze robi się bardziej suche, zazwyczaj jest mnóstwo śniegu – świetny czas aby doświadczyć polarnych nocy z atmosferycznymi wieczorami i bardzo krótkimi dniami. W lutym i w marcu dzień się wydłuża i podróżujący mogą w ciągu dnia zobaczyć więcej pokrytego śniegiem krajobrazu, z kolei wieczorem nadal istnieją maksymalne szanse na dostrzeżenie zorzy polarnej.
Bardziej sucha pogoda gwarantująca czyste niebo występuje w środku lądu, statystycznie dając najlepsze szanse na zobaczenie zorzy. Jednakże ze względu na silny wschodni wiatr, niebo nad wybrzeżem może być znacznie bardziej przejrzyste. Powinno się unikać pełni księżyca i bardzo silnie oświetlonych miejsc (np. miast), ponieważ sprawiają one, że zjawisko wydaje się znacząco bledsze.
Białe noce
Długie letnie noce w Norwegii zawsze zachwycają zarówno miejscowych jak i odwiedzających, ale białe noce, które latem można obserwować wszędzie powyżej Koła Podbiegunowego to wyjątkowe zjawisko naturalne, którego doświadczenie zapisuje się wysoko w rankingu większości podróżujących do Norwegii.
O co właściwie chodzi? W tej szerokości geograficznej, słońce nie zachodzi w czasie letnich miesięcy więc, jeśli dopisze pogoda, możesz obserwować słońce przez okrągłe 24 godziny. Sezon na białe noce zależy od tego jak daleko na północ się udasz. Na Kole Podbiegunowym w hrabstwie Nordland, możesz obserwować białe noce od 12 czerwca do 1 lipca, na Przylądku Północnym w Finnmark od 14 maja do 29 lipca a na Biegunie Północnym słońce nie zachodzi przez sześć miesięcy.
Svalbard
Położony na Oceanie Arktycznym, w połowie drogi pomiędzy Norwegią i Biegunem Północnym, archipelag Svalbard jest wyjątkowy i przyciąga miłośników natury z całego świata, którzy przybywają tutaj aby doświadczyć nienaruszonego arktycznego pustkowia. To delikatne otoczenie stanowi dom dla niedźwiedzi polarnych oraz innych ssaków, jak renifery swalbardzkie czy arktyczne lisy. Miejsce to zamieszkują również morsy, foki i niezliczone gatunki ptaków.
Zimą popularne atrakcje to chodzenie po lodowych jaskiniach, safari na skuterach śnieżnych, narciarstwo biegowe i psie zaprzęgi, natomiast latem dużą popularnością cieszą się atrakcje typu obserwowanie ptaków, rejsy, piesze wycieczki (również spacery po lodowcach) czy kajakarstwo morskie. Jedne z najstarszych górniczych osiedli na Svalbardzie można odwiedzać przez cały rok.
Znani norwescy polarnicy
Wybierając się do Norwegii Arktycznej, podążysz śladami kilku znanych norweskich polarników. Roald Amundsen był pierwszym w historii człowiekiem, który zdobył Biegun Południowy, wygrywając ze swoim brytyjskim rywalem, kapitanem Scottem, 14 grudnia 1911 roku. Ten nadzwyczajny wyczyn przyniósł Amundsenowi wieczną sławę a Norwegię umieścił na międzynarodowej mapie. Amundsen był również pierwszym człowiekiem, który pokonał Przejście Północno-Zachodnie i jako pierwszy przeleciał nad Oceanem Arktycznym.
Inni wielcy norwescy polarnicy to między innymi Fridtjof Nansen, pierwszy człowiek, który przekroczył Grenlandię na nartach i pierwszy, który zbliżył się do Bieguna Północnego podczas swojej ekspedycji na statku Fram w latach 1893-1896 (Nansen był również znany ze swojej działalności politycznej i został nagrodzony Pokojową Nagrodą Nobla w 1922 roku). Børge Ousland, który przekroczył samotnie Antarktydę w zimie 1996-1997, przemierzając dystans 2 845 kilometrów w czasie jedynie dwóch miesięcy. Jest też Erling Kagge, który jako pierwszy zdobył obydwa bieguny i Mount Everest.
Rejsy po Norwegii Arktycznej
Jedną z najlepszych opcji aby zobaczyć i poznać Norwegię Arktyczną jest rejs. Przekroczenie Koła Podbiegunowego na północ od Mo i Rana na 66° 33′ 44″N oraz przebywanie na Przylądku Północnym, najbardziej wysuniętym na północ w Europie miejscu na 71° 10' 21"N 25°58′29″E to ogromne atrakcje dla wielu osób podróżujących na północ Norwegii. Statek linii Hurtigruten (Norweskie Rejsy Nabrzeżne) przemierza norweskie wybrzeże od Bergen aż do Kirkenes w Norwegii Arktycznej. Przystanki wzdłuż trasy obejmują Lofoty i wyspy Vesterålen, Tromsø, Hammerfest i Bodø, w czasie których odbywają się wycieczki po wybrzeżu pozwalające na pełne wykorzystanie podróży. Można na przykład wybrać się na krabowe safari w Kirkenes, dołączyć do uczty Wikingów w Muzeum Wikingów Lofotr na Lofotach, przejechać się psim zaprzęgiem lub wybrać się na skuterach śnieżnych w Lapland.
Wielu przewoźników (wśród nich Hurtigruten) oferuje rejsy na Svalbard. Taka podróż to naprawdę wyjątkowe doświadczenie, ponieważ dzięki rejsom zwiedzający zapuszczają się zazwyczaj bardziej w głąb Svalbardu niż podróżujący na lądzie i mogą znaleźć się jeszcze bliżej lokalnej dzikiej przyrody.
Golf w Norwegii Arktycznej
Chcesz grać w golfa przez całą noc? W Norwegii Arktycznej możesz. Gra w golfa pod osłoną białych nocy to najpopularniejsza atrakcja golfowa czekająca na turystów odwiedzających Norwegię. Znajdziesz tutaj wspaniałe pola golfowe oddalone o rzut beretem od oceanu i nieokiełznanego krajobrazu okolicy. A w ciągle zmieniających się warunkach słonecznych, przerwa na herbatę staje się dość charakterystycznym doświadczeniem.
Park golfowy Tromsø, zlokalizowany na obrzeżach miasta, jest najbardziej wysuniętym na północ, 18-dołkowym polem golfowym na świecie a pole golfowe Lakselv, Banak jest najbardziej wysuniętym na północ dziewięciodołkowym polem golfowym. Greenfee, pole golfowe na Lotofach, Hov, Gimsøysand (w połowie drogi pomiędzy Svolvær i Leknes) również ma dziewięć dołków i oferuje niesamowitą scenerię, otoczone przez poszarpane szczyty Lofotów i niezmierzony ocean. Narvik Golfklubb (18 dołków) w Skjomendalen to kolejne świetne miejsce w regionie, gdzie można pograć w golfa.
Safari wśród dzikiej przyrody
Miłośnicy przyrody będą rozpieszczani w Norwegii Arktycznej, której bogactwo dzikiej przyrody sprawia, że spotkanie z nią staje się naprawdę niezapomniane. Zamieszkuje tu mnóstwo różnych gatunków, z których wiele jest unikalnych dla Arktyki. Można zobaczyć wiele, bez względu na to czy jesteś przypadkowym czy oddanym obserwatorem ptaków przygotowanym na spędzenie godzin w ukryciu aby dostrzec zachowanie konkretnych gatunków. Największe atrakcje obejmują orle safari na Lofotach, obserwowanie wielorybów w Vesterålen, obserwowanie ptaków (w tym maskonurów) w Varanger lub Røst oraz niedźwiedzie polarne i morsy, które można dostrzec w Svalbardzie.
Kultura Samów
Pierwsi Samowie dotarli do Skandynawii Północnej 11 000 lat temu. Od zawsze zgodnie z naturą, Samowie mieszkali w namiotach (lavvo) oraz w chatkach pokrytych darnią gdy podążali za reniferami. Hodowla reniferów to nadal centralny element kultury Samów, kluczowy dla ich dzisiejszego istnienia, ponieważ dostarczają one mięso, futro i służą także jako środek transportu. W zimie, sanie ciągnięte przez renifery są popularne we Finnmarku. Dla wielu podróżujących, pierwszy kontakt z dzisiejszą kulturą Samów odbywa się przy drodze. Samowie sprzedający pamiątki, w tym lokalne kolorowe stroje, buty i kapelusze, skóry reniferów, noże i rękodzieło to częsty widok w Norwegii Arktycznej. Karasjok to stolica Samów w Norwegii i miejsce, gdzie znajduje się norweski Parlament Samów, park tematyczny Samów oraz ponad 60 000 reniferów w miesiącach jesiennych i zimowych.
Festiwale w Norwegii Arktycznej
- Międzynarodowy Festiwal Filmowy Tromsø, Tromsø (styczeń)
- Festiwal Zorzy Polarnej, międzynarodowy festiwal muzyczny, Tromsø (styczeń-luty)
- Polar Jazz, najbardziej wysunięty na północ festiwal muzyczny, Longyearbyen, Svalbard (luty)
- Wyścigi reniferów, Tromsø i Finnmark (luty do Wielkanocy)
- Światowe Mistrzostwa w Łowieniu Dorsza, Lofoty (marzec)
- Maraton Białych Nocy, Tromsø (czerwiec)
- Festiwal Sztuki w Norwegii Północnej, Harstad (czerwiec)
- Festiwal Riddu Riddu, festiwal muzyki Samów, Kålfjord (lipiec)
Czy wiesz, że…?
Za formowanie się aurora borealis odpowiedzialne jest słońce. Podczas dużych słonecznych wybuchów i rozbłysków, ogromne ilości cząstek są wyrzucane ze słońca do przestrzeni kosmicznej. Kiedy te cząstki napotykają tarczę magnetyczną Ziemi, są kierowane w stronę kręgu rozciągającego się wokół magnetycznego Bieguna Północnego, gdzie wchodzą w interakcję z górnymi warstwami atmosfery. Energia, która jest wtedy wytwarzana to zorza polarna. Wszystko to dzieje się jakieś 100 kilometrów ponad naszymi głowami.
Zorze polarne dały początek wielu legendom. Symbole powiązane z zorzami polarnymi można znaleźć na szamańskim bębnie Samów. W języku Samów to naturalne zjawisko ma wiele nazw. Jest na przykład znane jako Guovssahas, co znaczy “światło, które może być usłyszane”. W czasie Ery Wikingów, zorze polarne były uważane za zbroje wojowniczych dziewic Walkirie, rzucających dziwne migocące światło.
Nazwa Svalbard oznacza "zimne wybrzeże" i pierwsza wzmianka o nim pojawiła się w islandzkim tekście datowanym na XII wiek.
Longyearbyen zamieszkuje 2 040 osób (stan populacji w 2008 roku). Jest to siedziba lokalnych władz i główny ośrodek administracyjny Norwegii na Svalbardzie. Ta mała barwna społeczność rozwinęła się z typowej wiejskiej miejscowości w nowoczesne skupisko przedsiębiorstw z najróżniejszych branż, posiadające bogate życiem kulturalne oferujące mnóstwo atrakcji.
Prawie 65 procent powierzchni Svalbardu składa się z obszarów chronionych, włączając w to trzy rezerwaty przyrody, sześć parków narodowych, 15 rezerwatów ptaków i jeden obszar geotopikalny.
Niedźwiedzie polarne są znakomitymi pływakami, spędzają większość swojego życia na morskim lodzie i żywią się niemal wyłącznie fokami. Mogą przetrwać nawet do ośmiu miesięcy bez jedzenia i z łatwością mogą przejść (lub przepłynąć) ponad 5 000 kilometrów rocznie. Dorosły osobnik waży zazwyczaj 400-600 kilogramów (samce są większe niż samice), ale młode tuż po urodzeniu ważą zaledwie 600 gramów.
Swalbardzki Globalny Skarbiec Nasion to zabezpieczony bank nasion na obrzeżach Longyearbyen, w którym w podziemnej grocie przechowywane są różne rodzaje nasion. Misją tego spichlerza jest zapewnienie bezpieczeństwa w razie przypadkowych strat różnych nasion w tradycyjnych bankach genów. 10 marca 2010 roku liczba próbek w Swalbardzkim Globalnym Skarbcu Nasion przekroczyła pół miliona.
Noc polarna (po norwesku "mørketid") to zjawisko pojawiające się zimą na północy Koła Podbiegunowego. Przez jakiś czas słońce pozostaje poniżej horyzontu, nawet kiedy znajduje się w najwyższym miejscu. Ten okres wydłuża się kiedy zbliżamy się bliżej do bieguna, gdzie trwa przez sześć miesięcy. Powrót słońca po długich zimowych miesiącach to okazja do świętowania w Norwegii Arktycznej. Świetnym przykładem jest „Solfestuke” (dosłownie “Tydzień imprezy słońca”) w Longyearbyen.